Sygnalizowanie zmiany kierunku jazdy w lewo na wlotach na tarczę skrzyżowania z ruchem okrężnym – to naruszenie prawa drogowego? Jak jeździć na “skrzyżowaniach z ruchem okrężnym” tzw. rondach. Beż ważnej zmiany prawa (definicji “skrzyżowania z ruchem okrężnym) i jednoznacznej interpretacji ustawodawcy – bałagan i dowolność interpretacyjna dot. skrzyżowań z ruchu okrężnym trwać będzie nadal ze szkodliwymi konsekwencjami tego stanu.

(ciąg dalszy – odcinek II)

Skryżowanie z ruchem okrężnycm w Koszalinie przy ul Bohaterów Warszawy

Obrazek posiada pusty atrybut alt; plik o nazwie image-37-1024x604.png

Skrzyżowanie z ruchem okrężnym w Słupsku ul. 11 Listopada – gen. Andersa

Obrazek posiada pusty atrybut alt; plik o nazwie obraz-85.png

Nie ma wątpliwości że trwajaca od wielu lat dyskusja co do sposobu poruszania sie kierujacych w obszarze skrzyżowań z ruchem okrężnym oraz ciagłe spory i różnice zdań pomiędzy kierujacymi, pomiędzy organami kontroli ruchu rogowego nawet w tej samej formacji kontrolerów ruchu i konieczność rozstzrygania niektorych sporów w drodze postepowania sądowego – posiada swoje żródło w braku definicji kategori prawa drogowego dot. “Skrzyżowania z ruchem okręznym”. Choć ta teza jest powszechna a nawet oczywista – to jednak nie potrawiła jak dotąt przebić sie do organów rządowych i do Ustawodawcy w formie wniosku o ustanowienie definicji dla kategorii “skrzyżówanie z ruchem okrężnym”

Te ewidentne wątpliowsci lub sprzecznosci interpretacyjne są przyczyną masowego wykorzystywania odszkodowań za uszkodzenia pojazdów w obszarach takich węzłów drogowych przez uczestników ruchu prowokujących takie zdarzenia drogowe skutkujące w konsekwencji wypłatą odszkodowań od instytucji ubezpieczeniowych .

W wieloletniej praktyce biegłego Sądowego wiele razy opiniowałem wielokrotnie zdarzenia drogowe zaistniałe w obszarze skrzyżówań w ruchu okrężnym które moim zdaniem były celowo prowokowane i niestety “prowokatorzy” wygrywali procesy sądowe wykorzystując niewiedzą i brak śwaidomosci prawnej innych uczestników ruchu w zakresie poruszania się w ruchu w tak skomplikowanej materii prawnej nie do końca właściwie zinterpretowanej.

Już wiele lat temu także w armach mojej zawodowej profesji kierowałem do administracji państwowej (ministerstwa do spraw ruchu drogowego) i do ustawodawcy (parlamentarzyści) wnioski w sprawie uchwalenia przepisu dot definicji prawnej “skrzyżowania z ruchem okręznym” a nastąpnie opracowanie jenoznacznej interpretacji prawnej tej kategorii prawa drogowego.

Od powtórzenia takiej propozycji definicji rozpoczynam ten wpis a w zasadzie cykla takcich wpisów z uzasadnieniem mającym potwierdzić że sytuacja w tym zakresie (prawna i praktyczna na drogach) dojrzała do działań legislacyjnych.

Propozycja definicji “skrzyżowanie z ruchem okrężnym”

Skrzyżowanie z ruchu okrężnym – to skrzyżowanie na którym ruch odbywa sie na szczególnych zasadach wokół wyspy centralnej z jezdnią jedno lub wielopasmową , na którym odbywa się ruch jednokierunkowy wokół wyspy centralnej zgodnie z kierunkiem wskazanym na znaku drogowym pionowym , umieszczonym przed wjazdem na tarczę tego skrzyżowania i na którym dopuszcza się wyprzedżanie pojazdów.  Zmiana kierunku jazdy  z tego skrzyżowania następuje wyłącznie w momencie jego opuszczania.

W Słupsku po “wysypie ” rond od kilkunastu lat sytuacja nie do opanowania. Inaczej uczą inaczej egzaminują, inaczej kontrolują na tych rondach, różnie orzekają w Sądach mimo jednoznacznych prawomocnych orzeczeń Sadów Administracyjnych Lublina i Gliwic. Inaczej i bardziej normalnie w Koszalinie choć sporów interpretacyjnych nie brakuje .

Moje stanowisko od co najmniej 2003 roku nie ulega zmianie i jest zgodne z tym jak w znanych mi wyrokach sądowych Lublina i Gliwic. Zdecydowanie brakuje jednego przepisu w prawie o ruchu drogowym : Definicji “skrzyżowania z ruchem okrężnym”

Sygnalizowanie lewym kierunkowskazem przed wjazdem na tarczę ronda na skrzyżowaniu z ruchem okrężnym to błąd czy zgodność z prawem?

Moim zdaniem to błąd, z wyjątkiem sygnalizowania zmiany pasa ruchu na lewy pas jeżeli na wlocie na tarczę ronda przed znakiem nakazu C-12 i A7 przed krawędzią tarczy ronda jeżeli na tym wlocie znajdują się co najmniej dwa pasy ruchu Od kilkunastu lat nie miałem prawnych wątpliwości – choć na wstępie pierwszego odcinka muszę stwierdził że brak definicji "skrzyżowania z ruchem okrężnym" w prawie o ruchu drogowym oraz prawnej interpretacji ustawodawcy w kwestii rozbieżności w praktycznym stosowaniu tej materii prawnej – nie ułatwia drogi do uporządkowania interpretacyjnego problemu a u niektórych tylko z powodu wieloletnich przyzwyczajeń przy dużej tolerancji organów kontroli ruchu drogowego na niezgodne z prawem zachowanie się wielu kierujących na “skrzyżowaniach z ruchem okrężnym”

Obrazek posiada pusty atrybut alt; plik o nazwie jazda-po-rondzie.jpg

Na skrzyżowaniach z ruchem okrężnym w Polsce – a na pewno w Słupsku panuje prawna “wolna amerykanka” .

Stan prawny jest dość oczywisty potwierdzony prawomocnymi wyrokami Naczelnego Sądu Administracyjnego w Lublinie i Gliwicach ale interpretacja tego prawa a przede wszystkim praktyka jego stosowania jest wyjątkowo różnorodna w różnych regionach kraju i w dużym zakresie niezgodna z prawem .

II SA/Lu 326/17 – Wyrok WSA w Lublinie (wypis)

§ 36 rozporządzenia Ministrów Infrastruktury oraz Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 31 lipca 2002 r. w sprawie znaków i sygnałów drogowych (Dz. U. Nr 170, poz. 1393), znak C-12 “ruch okrężny” oznacza, że na skrzyżowaniu ruch odbywa się ruchem okrężnym dookoła wyspy lub placu w kierunku wskazanym na znaku. Współwystępowanie tego znaku ze znakiem A-7 “ustąp pierwszeństwa przejazdu” skutkuje tym, że wjeżdżający jest zobowiązany do ustąpienia pierwszeństwa przejazdu pojazdom znajdującym się już na skrzyżowaniu. Nie zmienia to tego, że ruch odbywa się dalej w kierunku wskazanym znakiem C-12.

Ma zatem rację Kolegium, że rondo należy traktować jako “zwykłe” skrzyżowanie i włączenie sygnalizacji powinno mieć miejsce w czasie zjeżdżania ze skrzyżowania. Wtedy występuje zmiana kierunku ruchu. Przy wjeździe na skrzyżowanie o ruchu okrężnym nie następuje zmiana kierunku jazdy i brak podstaw by zamiar wykonania takiego manewru należało wcześniej zasygnalizować.

II SA/Gl 888/16 – Wyrok WSA Gliwice (wypis)

Tezy W świetle obowiązujących przepisów ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym wjeżdżający na skrzyżowanie o ruchu okrężnym nie może sygnalizować zmiany kierunku ruchu lewym kierunkowskazem. Nie dotyczy to sytuacji, gdy wjazd na takie skrzyżowanie jest połączony ze zmianą pasa ruchu (np. w przypadku konieczności ominięcia przeszkody, czy też zmiany pasa na samym skrzyżowaniu, jeśli posiada ono co najmniej dwa pasy ruchu).

Sygnalizowanie wjazdu na skrzyżowanie o ruchu okrężnym lewym kierunkowskazem wskazywało by, iż kierujący pojazdem zamierza zmienić kierunek jazdy “w lewo” czyli poruszać się po nim kierunku zgodnym z ruchem wskazówek zegara, co oczywiście naruszało by zasadę ruchu prawostronnego obowiązującego w Polsce. Potwierdzenie tej tezy można znaleźć w opisie znaku drogowego C-12. Zgodnie z § 36 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury oraz Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 31 lipca 2002 r. w sprawie znaków drogowych (Dz. U. Nr 170, poz. 1393) znak C-12 “ruch okrężny” oznacza, że na skrzyżowaniu ruch odbywa się ruchem okrężnym dookoła wyspy lub placu w kierunku wskazanym na znaku. Zatem przy wjeździe na takie skrzyżowanie kierujący zachowuje swój dotychczasowy kierunek ruchu. Zmiana kierunku ruchu następuje dopiero przy opuszczaniu skrzyżowania o ruchu okrężnym.

Reasumując powyższe należy uznać, iż w świetle obowiązujących przepisów ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym wjeżdżający na skrzyżowanie o ruchu okrężnym nie może sygnalizować zmiany kierunku ruchu lewym kierunkowskazem. Nie dotyczy to sytuacji, gdy wjazd na takie skrzyżowanie jest połączony ze zmianą pasa ruchu (np. w przypadku konieczności ominięcia przeszkody, czy też zmiany pasa na samym skrzyżowaniu, jeśli posiada ono co najmniej dwa pasy ruchu).

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia […] r. nr […] utrzymało skarżoną decyzję w mocy uznając, iż ocena zaistniałej sytuacji dokonana przez organ I instancji jest prawidłowa. Podkreśliło, że zgodnie z § 36 rozporządzenia Ministra Infrastruktury oraz Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 31 lipca 2002 r. w sprawie znaków drogowych (Dz. U. Nr 170, poz. 1393) znak C-12 “ruch okrężny” oznacza, że na skrzyżowaniu ruch odbywa się ruchem okrężnym dookoła wyspy lub placu w kierunku wskazanym na znaku. Współwystępowanie tego znaku ze znakiem A-7 “ustąp pierwszeństwa przejazdu” skutkuje tym, że wjeżdżający jest zobowiązany do ustąpienia pierwszeństwa przejazdu pojazdom znajdującym się już na skrzyżowaniu. Nie zmienia to tego, że ruch odbywa się dalej w kierunku wskazanym znakiem C-12. Czyli przy wjeździe na skrzyżowanie o ruchu okrężnym nie następuje zmiana kierunku jazdy i brak podstaw by taki manewr sygnalizować.

Wielu Kierujących traktuje skrzyżowanie oznakowane znakiem pionowym A-7 , C-12 z ruchem okrężnym jak każde inne skrzyżowanie z drogami równorzędnymi lub z podporządkowaniem niektórych wlotów .

Niestety juz z samego faktu że na tarczy skrzyżówania z ruchem okrężnym dozowlone jest wyprzedzanie – a na innych nie (z wyjątkiem skrzyżówań na których ruch jest kierowanym) nie pozwala na włączenie tej kategori organizacji ruchu do definicji “skrzyżowania” aktualnie obowiązującej w prawie o ruchu drogowym

Dlaczego zarządcy dróg a w szczególnosci w aglomeracjach miejskich mimo wątpliowości interpretacyjnych podejmują wciąż decyzje o budowaniu kolejnych rond a na nich organizacji ruchu w formie skrzyżowania z ruchem okrężnym ?.

Mógłbym przekornie powiedzieć, że przyczyną tego może być przekonanie (choć moim zdaniem odbiegające od prawdy na podstawie posiadanych przeze mnie statystyk) że konstukccja rond bez wzgledu na to jaką organizacje ruchu nałozymy na tarczę ronda – wymusza spowolnienie ruchu przed dojazdem do tarczy skrzyżówania a ponadto ruchu moze być spowolniony z samego faktu sporów interpretacyjnych co do pierwszeństwa przejazdu przed i na skrzyżówaniu z ruchem okreżnym . Ponadto zarządcy dróg z powodów interpretacyjnych (brak definicji skrzyżowania z ruchem okrężnym ) dla poprawienia czytelności zachowań kierujących pojazdami – co do intencji ustawodawcy- zamazują tę czytelność jeszcze bardziej poprzez regulowanie ruchu na tarczy ronda a także na wlotach i wylotach na tarczę ronda porpzez nanoszenie oznakowania poziomego ktore w prawie o ruchu drogowym jest oznakowaniem na tarczy ronda do którego nalezy sie stosować nawet wtedy gdy jest niezgodne z intejcja ustawodawcy lub gdy naniesione jest w sposób sprzeczny z zasadami ruchu.

W jaki sposób kierujacy poajzdami przed wjazdem na skrzyżowanie z ruchem okrężnym winni sygnalizować ten manewr?

Ten problem wsytępuje w najbardziej ostrej formie – choć ostatnie wyroki Naczelnych Sądów Administarcyjnych w Gliwicach i w Lublinie w tej sprawie zmniejszyły obszar polemik szczególnie między oragnami kontroli ruchu droogowego w róznych częściach Polski. Posiadam wcześniejsze interpretacje kilku jednostek policyjnych w kraju wykluczajace sie wzajemnie.

Po wyrokach sądów nie słychac już tez że sygnalizowanie zmiany kierunku jazdy przed wjazdem na tarczę takiego skrzyżowania jest zgodne z prawem

Jednak nie spotkalem jeszcze na drodze przypadku aby policjant ruchu droowego upomniał kierujacego za to że rozpoczyna sygnalizowanie kierunku zanim wjedzie na tarczę ronda co jest ewidentnie naruszeniem przepisu prawa o ruchu drogowym.

Kierujący zgodnie z art. 22 pord nie i zawczasu sygnalizować zamiar zmiany kierunku ajzdy lub pasa ruchu . O ile może zmienić na wlocie przed tarcza skrzyżowania sygnalizować zmianę pasa ruchu (jeżeli są tam conajmniej dwa lub więcej pasów ruchu), oraz sygnalizować zmianę kierunku jazdy w prawo na piewrszym zjeżdzie z tarczy ronda (z uwagi na niewielką odległość od pasa wlotowego do pierwszego wyjazdu z tarczy ronda w prawo ) – to w żadnym wypadku nie może syganlizować lewego kierunku jazdy, bowiem o tym decyzduję norma prawna i znak nakazu pionowy C-12 przy krawędzi na wlocie na tarcze skrzyżowania ( jazda w kierunku zgodnym ze wskazanym na znaku C-12).

Na wlotowych pasach ruchu na tarczę ronda nie może być mowy o sygnalizowaniu kierunku jazdy w lewo właśnie skrzyżowanie z ruchem okrężnym ma co do zasady ułatwić zmianę kierunku jazdy w przypadku istotnych nieregularnosci (asymetrycznych i nieparzystych ) pasów ruchu wlotowwych i wykotowych na tarczę ronda (nawet nie przypominajacych układu prostopdałego przecięcia się dwoch jezdni w pzoiomie).

Używanie kierunkowskazów na skrzyżówaniu z ruchem okrężnym na wlotach w przypadku jazdy w kierunku zgodnym ze znakiem pionowym C-12 jest wprowadzeniem innych kierujacych w błąd bo takim sygnalizowaniem nie można wskazać co w ocenie syganalizujacego oznacza kierunek w lewo i ktorego wylotu dotyczy – bo takim kierunkiem może być każdy wyjazd z tarczy skrzyżowania nawet po kilkakrotnym objechaniu tarczy skrzyżówania z ruchem okrężnym

Absolutnym błędem jest interpretowanie – nie rzadko przez policję – że fakt umiejscowienia znaku pionowego F-10 ” kierunki jazdy na pasach ruchu” F-10 i poziome P-8abc na pasach ruchu jest równoznaczny z obowiązkiem sygnalizowania sygnalziowania kierunkowskazem w taki sposób jak wynika z grafiki na tych znakach. Nicbardziej błednego. Po pierwsze :znaki takie nie powinny być usytuowane na wlotach przed wjazdem na tarczę skrzyżowania z ruchem okrężnym a po drugie : jeżeli już zostały ustawione – to dotyczą tylko pasów ruchu na wlotach a nie sytuacji na tarczy skrzyżówania a na tarczy skrzyżówania obowiązują znaki ponowe C-12 lub C-12 łącznie z A-7 oraz ozankowanie ppoziome w postaci linii (ewentualnie) strzałek kiwrunkowych na poszczególnych pasa ruchu na tarczy skrzyżówania z ruchem okrężnym.

Zamiast znakow pionowych F-10 na wlotach przed tarczą ronda i przed znakiem C-12 (A-7) dla orientacji kierujacych co do celu podróży powinny być stosowane znaki mogą być stosowanie znaki kierunku i miejscowości według symbolu E np E-1. W Słupsku takie tablice ze znakami znajdują się powszechnie przed tarczami skrzyżówań o ruchu okrężnym. Takiej informacji kierujacy nie uzyskają z ustawionych także znaków F-10

ciąg dalszy w części III wkrótce a w nim :

-Błędy i braki i praktyczne przykłady nieprawidłowości w organizacji ruchu na skrzyżowaniach z ruchem okrężnym w kontekscie obowiązującego stanu prawnego

-Zmiany techniczne i konstrukcyjne zapowiadane przez resort Infrastruktury podczas projektowania budowy rond z odsunięciem ozankowanych przejść dla pieszych i przejazdów dla rowerzystów od krawędzi tarczy ronda. Zagrożenia z tego zamiaru wynikacjące.

*przykłady z mojej bezpośredniej obserwacji zachowań kierujących w obszarze skrzyżowań z ruchem okrężnym z dokumentacją fotograficzną i statystyką.

Możliwość komentowania Sygnalizowanie zmiany kierunku jazdy w lewo na wlotach na tarczę skrzyżowania z ruchem okrężnym – to naruszenie prawa drogowego? Jak jeździć na “skrzyżowaniach z ruchem okrężnym” tzw. rondach. Beż ważnej zmiany prawa (definicji “skrzyżowania z ruchem okrężnym) i jednoznacznej interpretacji ustawodawcy – bałagan i dowolność interpretacyjna dot. skrzyżowań z ruchu okrężnym trwać będzie nadal ze szkodliwymi konsekwencjami tego stanu. została wyłączona